Bütçede başlangıç kapsamını, onaylanan net değişiklikleri ve henüz karar verilmemiş talepleri ayrı gösterin. Örnekte 6.000.000 TL başlangıç kapsamı onaylarla 6.210.000 TL'ye çıkar. 6.300.000 TL sınırına 90.000 TL kalır; bekleyen 150.000 TL talep de onaylanırsa sınır 60.000 TL aşılır.
Bu, Lizaz için hazırlanmış varsayımsal bir değişiklik kayıt örneğidir. Fiyatlar gerçek teklif veya piyasa verisi değildir. Tüm tutarlar aynı kapsam ve vergi esasında kabul edilmiştir; döviz, fiyat uyarlaması ve başka maliyetler bu sınırlı hesaba eklenmemiştir.
1. Başlangıç kapsamını sabitleyin
Bütçe tablosunun ilk satırı, imzalanan kapsamı ve çizim revizyonunu göstermelidir. ‘Biraz daha iyi malzeme’ gibi sözlü tarifler yerine değişen ürün, miktar, birim, işçilik ve çıkarılan eski iş yazılır. Yeni bir seçimin bütün bedelini ekleyip önceki seçimin onaylanan düşümünü unutmak aynı işi iki kez bütçelemeye yol açar.
Aşağıdaki örnekte başlangıç kapsamı 6.000.000 TL, malikin aynı kapsam için belirlediği kontrol sınırı 6.300.000 TL'dir. Aradaki 300.000 TL bir sözleşme bedeli veya otomatik harcama yetkisi değil, yalnız bu örnekteki bütçe payıdır.
2. Onaylanan bedelle bekleyen talebi ayırın
| Kayıt | Durum | Bütçe etkisi |
|---|---|---|
| Başlangıç kapsamı | Esas alınan bedel | 6.000.000 |
| D-01 Doğrama değişikliği | Onaylı net artış | +180.000 |
| D-02 Çıkarılan pergola | Onaylı net düşüm | −60.000 |
| D-03 İlave elektrik işleri | Onaylı net artış | +90.000 |
| Onaylı kapsam toplamı | 6.000.000 + 180.000 − 60.000 + 90.000 | 6.210.000 |
| D-04 Peyzaj talebi | Bekliyor; toplama dahil değil | +150.000 |
Onaylanan net değişiklik 210.000 TL'dir. Başlangıç bedeline eklenince 6.210.000 TL olur. Bekleyen D-04 bu toplamda yoktur; tabloda görünür kalır. Böylece ‘henüz onaylamadık’ gerekçesiyle olası maliyet kaybolmaz, onaylanmış bedelle de karışmaz.
Kalan pay: 6.300.000 − 6.210.000 = 90.000 TL. D-04'ün bu bedelle onaylandığı koşullu senaryoda toplam 6.360.000 TL, sınıra göre aşım 60.000 TL olur. Bu tutar ödeme zamanı, nakit akışı veya nihai hesap kapanışı değildir; yalnız belirtilen değişikliklerin bütçe etkisidir.
3. Bir değişiklik için yedi alanı doldurun
Örneğin bir ürün değişikliği için bildirilen 5 gün ile elektrik değişikliğindeki 3 gün otomatik olarak 8 gün toplanmaz. Aynı zaman aralığında yürüyen işler veya kritik iş sırasını etkilemeyen değişiklikler farklı sonuç verir. Güncel iş programına göre etkileri birlikte incelenir.
- Numara ve tarih: D-04 gibi tekil kimlik; sonraki revizyonları aynı kayıtla ilişkilendirin.
- Gerekçe ve kapsam: hangi ihtiyacı karşılıyor, hangi eski işi değiştiriyor?
- Çizim veya ürün: ölçülebilir miktar, ürün kodu ve revizyon.
- Net bedel: eklenen iş, çıkarılan iş, aynı vergi esası ve varsa fiyat geçerliliği.
- Program: tedarik ve iş sıralamasına etkisi; diğer değişikliklerle ortak gecikme var mı?
- Karar: talep eden, teknik inceleyen, bedeli inceleyen ve yetkili onaylayan.
- Kapanış: uygulanan miktar, kontrol sonucu ve son mali mutabakat.
4. Her raporda aynı üç toplamı gösterin
İlk toplam başlangıç kapsamı, ikinci toplam onaylı güncel kapsam, üçüncüsü açık taleplerin belirtilen varsayımla oluşabilecek toplamıdır. Belirsiz bir talebin bedeli henüz yoksa ‘fiyat bekleniyor’ yazın ve onu parasal toplamın dışında açık bir risk olarak tutun.
Malikin karar notu şu kadar açık olabilir: ‘D-04 için 150.000 TL talep alındı; kalan pay 90.000 TL. Kapsam azaltma, alternatif ürün veya bütçe sınırının yeniden onayı incelenecek. Yetkili karar kaydedilmeden onaylı bütçe değişmedi.’ Sözleşmedeki acil iş ve bildirim hükümleri ayrıca geçerlidir.
Sık sorulan sorular
Hızlı yanıtlar
Bekleyen değişiklik onaylı bütçeye eklenir mi?
Onaylı kapsam toplamına eklenmez; ayrı bir bekleyen talep veya risk satırında görünür. Bedel belli ise kabul edilmesi durumundaki senaryo ayrıca hesaplanır.
İptal edilen işin bedeli tamamen düşülür mü?
Otomatik olarak değil. Yapılmış iş, sipariş, iptal ve iade koşulları incelenir. Örnekteki 60.000 TL yalnız tarafların onayladığı net düşüm varsayımıdır.
Bütçe payı yeni işleri otomatik onaylar mı?
Hayır. Bütçe payı harcama yetkisi vermez. Değişikliğin kapsamı, net bedeli, programa etkisi ve sözleşmedeki yetkili onayı ayrıca kaydedilir.
Karar rehberi
Şuradan da başlatabilirsiniz
İlk yapım bütçesi nasıl kurulur?
Kapalı alan, yapım seviyesi, eğim ve ekler için açıklamalı model ile 150–300 m² örneklerini inceleyin.
Villa maliyeti hesaplayınİki inşaat teklifi aynı kapsamda mı?
Bedel, hariç işler ve ek maliyetleri karşılaştırma aracında yan yana görün.
İnşaat tekliflerini karşılaştırınVilla yapımını kim koordine eder?
Kartepe ve Sapanca’da proje, yapım, kalite kontrol ve teslim kapsamını nasıl kurduğumuzu inceleyin.
Anahtar teslim villa inşaatıKaynak ve yöntem notları
Karar aşamasında güncel belge ve kurum görüşleri esas alınmalıdır.
- RICS · Change control and management ↗
Değişiklikleri belgelemek için mesleki referans. Bu rehberdeki defter ve rakamlar Lizaz için üretilmiş örnektir; sözleşme hükümlerinin yerini almaz.
Bu içerik genel bilgilendirme amaçlıdır; hukuki, mali veya resmî kurum görüşü yerine geçmez. Her taşınmaz ve proje kendi güncel belgeleriyle değerlendirilmelidir.